ΤΡΙΙΙΙΤΟ ΠΡΟΟΟΟΓΡΑΜΜΑ!

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ: 11/03/2014 08:00 |

Οι μύθοι είναι πολύ ωραίο πράγμα. Εξιδανικεύουμε το παρελθόν (συλλήβδην), το επαναποκαθιστούμε από επιλεκτικά αποσπάσματα της μνήμης μας και μετά, με όλη μας την άνεση, μπορούμε να κάνουμε όσα επαναστατικά μνημόσυνα θέλουμε. Κάπως έτσι έπεσε μαύρο δάκρυ μετά το (αυταρχικό και απαράδεκτο, πλην αναπόδραστο πλέον) κλείσιμο της ΕΡΤ, το οποίο συμπαρέσυρε, μεταξύ άλλων, και το μοναδικό ραδιόφωνο κλασικής μουσικής και κουλτούρας που είχαμε. Και δώσ' του μαύρο δάκρυ για τη «Λιλιπούπολη», τον Χατζιδάκι, την κλασική μουσική... Ηταν τόσο πολλές και τόσο δυνατές οι διαμαρτυρίες για την έκλειψη του Τρίτου ώστε η αποκατάστασή του να αποτελέσει προτεραιότητα. Και από χθες άρχισε να ξαναλειτουργεί.
Ενα ραδιόφωνο κλασικής μουσικής είναι ωραίο να ακούγεται σχεδόν παντού στα FM της Ελλάδας, ιδίως από όσους θέλουν να αποφύγουν τη ραδιοφωνική ρύπανση όσο βρίσκονται σε αυτοκίνητο (στο σπίτι, πάντως, υπάρχει πληθώρα εναλλακτικών επιλογών από ξένα ιντερνετικά ραδιόφωνα). Αλλά το ραδιόφωνο δεν είναι ακριβώς αυτό: να βάζεις μουσική και να λες μερικά λόγια γι' αυτήν (καλύτερο πάντως από το να λες πολλά και δυσνόητα έως ακατάληπτα, βάζοντας πού και πού λίγη μουσική για να πάρεις μια ανάσα).
Το ραδιόφωνο είναι δημόσιος χώρος. Δεν είναι το σαλόνι μας. Δεν αφορά κανέναν, ας πούμε, η αίσθηση των παραγωγών που έλειψαν για μερικούς μήνες και χθες ξαναβρέθηκαν και αντάλλασσαν φιλοφρονήσεις ή περιέγραφαν τις εντυπώσεις τους. Αντίθετα, αφορούν οι συνθέσεις των εκπομπών τους, ο τρόπος με τον οποίο η μουσική συναντά τη ζωή, η εκλαΐκευση δύσκολων ιδιωμάτων, η παρεμβατικότητα, ο μοντερνισμός.
Ολα αυτά απαιτούν δουλειά. Πολλή προετοιμασία, σχεδιασμό, ακρίβεια, ρυθμό, αίσθημα, γνώσεις. Ελάχιστες εκπομπές τα είχαν χθες όλα (ευτυχώς, υπήρξαν νησίδες οργανωμένου κεφιού και σοβαρότητας). Κατά τα άλλα, περσινά ξινά σταφύλια. Κάποιοι μυημένοι μιλούν για ακροατές που τους γνωρίζουν (ή σαν να τους γνωρίζουν) προσωπικά. Συγγνώμη, αλλά αυτό δεν είναι ραδιόφωνο.
Το νέο Τρίτο, από τα παλιά κράτησε μερικούς παραγωγούς, την επιτήδευση και την περιφρόνηση του δημόσιου χώρου. Πιο εντυπωσιακό: ο καιρός περνάει, αλλά μάλλον οι παραγωγοί και οι συντελεστές του Τρίτου έχουν, σχεδόν στο σύνολό τους, περάσει τα πενήντα! Υπενθυμίζω μόνο ότι ο Χατζιδάκις που όλοι ανακαλούν είχε τον δικό του σχεδιασμό και πλαισιωνόταν από πιτσιρικάδες, εγγράμματους και κεφάτους να αλλάξουν τον κόσμο. Για το αναπαλαιωθέν Τρίτο, απ' όπου το συνολικό αίτημα και αυτός που θα το εμπνεύσει απουσιάζει, δεν περισσεύουν ζώνες και θέσεις για εικοσιπεντάρηδες, τριαντάρηδες, σαραντάρηδες που να ξέρουν γράμματα και καλή μουσική, για να φέρουν το κέφι τους, την ορμή τους, τις δικές τους ιδέες.

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ
1
Ένας εύλογα σκεπτικιστής
15/03/2014 13:49
Το γεγονός ότι το αναστημένο Τρίτο δεν έχει διευθυντικό σχεδιασμό αλλά αποτελεί απλώς μια "κολλεκτίβα" παραγωγών, δείχνει ξεκάθαρα ότι κύρια μέριμνα κατά την λεγόμενη επανίδρυσή του ήταν να βρεθεί στον αέρα πρωτίστως συγκεκριμένη, κυρίαρχη ομάδα παραγωγών και τίποτε άλλο. Διαφορετικά, τόσους μήνες είχαν καιρό, θα εύρησκαν διευθυντή και θα γινόταν σχεδιασμός. Απλώς ο σχεδιασμός ήταν ανεπιθύμητος και κάποιοι φρόντισαν ώστε να αποκλειστεί. Κι' ούτε νομίζω ότι "νέο" Τρίτο χρειάζεται επανάληψη της συνταγής Χατζιδάκι με "25άρδης, 30άρηδες, 40άρηδεςς κλπ". Δε βρισκόμαστε στο 1980, η ημερομηνία λήξης της Λιλιπούπολης έχει προ πολλού περάσει, η πρωταγωνιστές της (όπως και η Μεταπολιτευση) έκαναν τον κύκλο τους, οι καιροί απαιτούν διαφορετικές αντιδράσεις, θέσεις, ανατοποθετήσεις στο θέμα της κλασικής μουσικής και στο κάθε θέμα. Και -εάν δεν πρόκειται για φύγουμε από την Ευρώπη (για να πάμε πού;)- ίσως είναι καιρός επιτέλους να ξαναδούμε το θέμα της κλασικής με σοβαρότητα και ιστορική γνώση, σε βάθος, ουσιαστικά, δίχως αντίστροφο λαϊικισμό, σνομπισμούς καισυμπεριφορές κοινωνικής πασαρέλας. Μια νέα γενιά καλλιτεχνών διεκδικεί θέση στον ήλιο και στο μικρόφωνο, οι κυρίαρχες (δήθεν) πολιτιστικές συμπεριφορές της περιόδου 1990-2010 έχασαν τη βάση τους. Και προ πάντων: η μουσική ΔΕΝ είναι μία, όπως και η κοινωνία δεν αποτελείται από μια τάξη και οι ίδιες οι τάξεις δεν είναι στεγανές. Ας το χωνέψουμε. Καιρός να σταματήσουν οι αντιεκσυγχρονιστικές συσπειρώσεις, οι συντεχνιακές περιχαρακώσεις, τα καπαρώματα (πολιτιστικών) πεδίων. Ας διαβάσουμε και κανένα βιβλίο....