Η δημοσιογραφία ως τέχνη αφήγησης

Πέθανε ο Τομ Γουλφ, που επέβαλε τη Νέα Δημοσιογραφία σε μια γενιά συγγραφέων

  | ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ: 16/05/2018 08:00 |
Η δημοσιογραφία ως τέχνη αφήγησης
Ο Τομ Γουλφ ενώ υπογράφει βιβλία του τον Μάιο του 2008 στην Αργεντινή

Oταν κάποτε τού είχαν ζητήσει να περιγράψει το στυλ ντυσίματός του, ο πατέρας της Νέας Δημοσιογραφίας, που έφυγε χθες από τη ζωή σε ηλικία 87 ετών, απάντησε: «νεο-ξιπασμένος». Σχεδόν πάντα ντυμένος με λευκό κοστούμι ο Τομ Γουλφ θα αποδεικνυόταν σε εύστοχο παρατηρητή των μοντέρνων καιρών και, ειδικότερα, της Νέας Υόρκης. Από το 1962, άλλωστε, όταν έγινε δημοσιογράφος της «Herald Tribune», συνέδεσε το όνομά του με την αμερικανική μητρόπολη (σκέφτεται μάλιστα κανείς ότι από τη φουρνιά εκείνη η νεοϋορκέζικη «συνείδηση» ταυτίζεται πλέον μόνο με την Τζόαν Ντίντιον).
Αντλώντας μονίμως από την παράδοση του αστικού αμερικανικού μυθιστορήματος, ο Γουλφ θα έγραφε ιστορία σε μια άλλη αμερικανική «τέχνη»: εκείνη της δημοσιογραφίας. To 1973 επιμελήθηκε μαζί με τον Ε.Γ. Τζόνσον τη συλλογή άρθρων υπό τον τίτλο «Η Νέα Δημοσιογραφία» (New Journalism), με τις υπογραφές, εκτός άλλων, των Τρούμαν Καπότε, Χάντερ Σ. Τόμσον, Νόρμαν Μέιλερ και Τζόαν Ντίντιον. Κοινός άξονας η δημοσιογραφική αφήγηση που ενσωμάτωσε λογοτεχνικές τεχνικές. Οπως σημείωναν στη βιβλιοκριτική τους οι «New York Times»: «Ο Τομ Γουλφ θέλει αγώνα σε δύο μέτωπα, εναντίον της παλιάς δημοσιογραφίας και πάνω από όλα εναντίον του μυθιστορήματος. Ενάντια στην παλιά δημοσιογραφία και  την  προσκόλλησή της σε μία  πενιχρή, ψεύτικη, καλλιεργημένη αντικειμενικότητα, στον ψιθυριστό τόνο της  φωνής της... Ενάντια στο μυθιστόρημα επειδή αυτό έχει γυρίσει την πλάτη του στα εύφορα πεδία των κοινωνικών συμπεριφορών και ιδιομορφιών προσχωρώντας στα μυθολογήματα».
Ο νεαρός Γουλφ φοίτησε σε ιδιωτικό σχολείο αρρένων στο Ρίτσμοντ της Βιρτζίνια. Αποφοίτησε από το πανεπιστήμιο της Ουάσιγκτον και του Λι το 1951 με πτυχίο αγγλικής γλώσσας συνεχίζοντας τις σπουδές του στο Πανεπιστήμιο Γέιλ απ' όπου έλαβε και το διδακτορικό του το 1957. Αμέσως στράφηκε στο ρεπορτάζ ξεκινώντας από την Springfield Union στη Μασαχουσέτη. Αργότερα μετακόμισε στην Ουάσιγκτον και στη συνέχεια στη Νέα Υόρκη, όπου παράλληλα με τα κείμενά του σε εφημερίδες έδινε άρθρα στα περιοδικά «Esquire»  και «The New York».

ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑΤΑ. Για τη συγγραφή του πρώτου μυθιστορήματος χρειάστηκε οκτώ χρόνια. «Ο βωμός της ματαιοδοξίας» (εκδόσεις Aquarius) κυκλοφόρησε το 1987 όταν ο Γουλφ ήταν 57 ετών. Σε αυτό καταγράφει τη ζωή των γιάπις της Νέας Υόρκης στη δεκαετία του '80 αποτυπώνοντας την ιδιάζουσα φρενίτιδα μέσα στην οποία άλλωστε αναδύθηκε και ο Ντόναλντ Τραμπ. Εντεκα χρόνια αργότερα θα επανερχόταν με το «Ανδρας με τα όλα του» (Ωκεανίδα , μτφ Εφη Καλλιφατίδη). Σκηνικό η Ατλάντα και «αξίες» το χρήμα, το σεξ και η κοινωνική καταξίωση, που περιτριγυρίζουν τον ήρωά του, τον 60χρονο γαιοκτήμονα Τσάρλι Κρόκερ με την 28χρονη σύζυγο. Στην τελευταία του συνέντευξη, στη γαλλική «Φιγκαρό», τον περασμένο Δεκέμβριο, ο δημιουργός του Τσάρλι Κρόκερ δεν έμεινε αδιάφορος στην υπόθεση Χάρβεϊ Γουάνστιν: «Κανένας δεν μπαίνει στον κόπο να ορίσει τι είναι η σεξουαλική παρενόχληση. Χώρεσαν σε αυτήν από την απόπειρα βιασμού έως την απλή έλξη... Αν συνεχίσουμε έτσι, αυτή η ιστορία μπορεί να γίνει η μεγαλύτερη φάρσα του 21ου αιώνα. Οποιοσδήποτε άνδρας αφιερώνει οποιοδήποτε είδος προσοχής σε οποιαδήποτε γυναίκα, κυρίως στον χώρο εργασίας, γίνεται "αρπακτικό". Δεν πιστεύω ότι ο κόσμος έχει αλλάξει τόσο για να μη θέλουν πια οι γυναίκες να τραβούν την προσοχή των ανδρών».

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ