Δεν ήταν αδικαιολόγητες οι επιφυλάξεις, ούτε η καχυποψία με την οποία προϋπαντήσαμε την καινοφανή διαδικασία επιλογής των Γενικών και Ειδικών Γραμματέων- των πολιτικών, δηλαδή, στελεχών, που, στην πράξη, διοικούν τα υπουργεία- μέσω δημόσιας, ανοιχτής προκήρυξης στο Διαδίκτυο. Οι βιαστικοί έλεγαν πως δεν μπορεί να περιμένουμε έναν και βάλε μήνα για να στελεχωθεί η κορυφή της ακέφαλης γραφειοκρατίας, όταν οι υποθέσεις του κράτους επείγουν και οι καιροί είναι δύσκολοι. Οι επιφυλακτικοί αναρωτιούνταν πώς μπορεί μια πολιτική θέση να πληρωθεί με μη πολιτική διαδικασία- «θα βάλουν χρυσαυγίτη στη Δημόσια Τάξη, αν έχει τα προσόντα, ή προικισμένο με πτυχία αντιεξουσιαστή στη Δημόσια Διοίκηση;». Οι πεπειραμένοι βεβαίωναν πως είναι τόσο μακρά η παράδοση της πολιτικοποίησης της ελληνικής δημοσιοϋπαλληλίας, τόσο βαθιά ριζωμένα τα ήθη και έθιμα του κομματισμού και της πελατειακής συγκρότησης της Διοίκησης, ώστε κάθε προσπάθεια ανατροπής τους θα οδηγούσε σε ναυάγιο. Και οι συνήθεις κυνικοί προέβλεπαν μετά βεβαιότητος ότι πρόκειται για ένα διαφημιστικό τρικ, που θα καταλήξει, όταν σβήσουν τα πυροτεχνήματα, στην επιλογή των προεπιλεγμένων, οι οποίοι ακόμη κι αν ήταν εκτός της επετηρίδας του βαθέος κόμματος θα ανήκαν, ασφαλώς, σε κάποιον από τους κύκλους της «αυλής του Προέδρου».

Δικαιολογημένη η καχυποψία. Έχουν δει τα μάτια μας πολλά κι έχουμε ακούσει πολλούς γενναίους λόγους περί επανίδρυσης του κράτους, για να δεχόμαστε άνευ επιφυλάξεων τις υποσχέσεις για διαφάνεια, λογοδοσία και απογαλακτισμό της Διοίκησης από το κόμμα. Μέχρι να βάλεις το δάχτυλο επί τον τύπο των ήλων και ν΄ αναρωτηθείς. Μήπως, τελικά, μπορεί να είναι εφικτό το ανέφικτο;

Αυτό που δόθηκε δεν είναι παρά ένα μικρό σημάδι. Μπορεί να αποδειχθεί εξαίρεση σε έναν κακό κανόνα, μπορεί στην πράξη να μας απογοητεύσει. Αλλά είναι ένα σημάδι, οσοδήποτε μικρό, πως μερικά πράγματα που τα πιστεύαμε αιώνια κι απαράλλαχτα μπορεί και ν΄ αλλάζουν.

Το σημάδι δόθηκε προχθές. Με την επιλογή- διά της πολυσυζητημένης διαδικτυακής διαδικασίας, βεβαίως - του προσώπου που θα αναλάβει τη θέση του Ειδικού Γραμματέα Επιθεώρησης Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Το πρόσωπο που επελέγη- προς μεγάλη έκπληξη και της ίδιας της επιλεγείσας, η οποία το έμαθε λίγο πριν η τοποθέτησή της ανακοινωθεί δημόσια- δεν έχει κανένα από τα χαρακτηριστικά που ώς τώρα αναγνωρίζαμε στα πρόσωπα των πολιτικών αξιωματούχων που τοποθετούνται επικεφαλής των μεγάλων διοικητικών μονάδων.

Η κ. Μαργαρίτα Καραβασίλη, περί ης ο λόγος, έχει καλές σπουδές στο αντικείμενο που καλείται να χειριστεί. Έχει υπηρετήσει πολλά χρόνια ως μόνιμη υπάλληλος, στη δημόσια υπηρεσία της οποίας τώρα θα προΐσταται, κι έχει ανέβει τα κλιμάκια μέχρι τη θέση της Γενικής Επιθεωρήτριας. Έχει να επιδείξει έργο σοβαρό, τόσο στο πεδίο της αυθαίρετης δόμησης όσο και στο πεδίο των περιβαλλοντικών εγκλημάτων, τύπου Ασωπού. Κι όταν η συνείδησή της την έφερε σε σύγκρουση με την πολιτική ηγεσία του υπουργείου, παραιτήθηκε, θυσιάζοντας τη δημοσιοϋπαλληλική της καριέρα. Και, επιπλέον, δεν ανήκει ούτε στην επετηρίδα του κυβερνώντος κόμματος, ούτε στην επιρροή κάποιου εκ των πολιτευτών του- πολιτεύθηκε, μάλιστα, με άλλο κόμμα, τους Οικολόγους.

Ας το ξαναπώ: Ούτε η συγκεκριμένη επιλογή φέρει εγγύηση επιτυχίας, ούτε μπορεί ένα παράδειγμα να προσφέρει πλήρη απόδειξη για την ορθότητα μιας διαδικασίας. Αλλά θα ήταν ασυγχώρητη μικροψυχία να μην αναγνωρίσει κανείς πως αποτελεί ένα ελπιδοφόρο σημάδι.

Σημάδι πως το βαθύ «ελληνικό πρόβλημα»- η συγκρότηση, δηλαδή, με κομματικά κριτήρια της κορυφής του κράτους, που αναπαράγει διαρκώς και αενάως τον πελατειακό του χαρακτήρα και παράγει διαφθορά, κακοδιοίκηση, ελλείμματα- μπορεί και να μην είναι ανεπίδεκτο λύσης.

Σημάδι πως μπορεί και να μην είναι ανίκητη η παράδοση να χρησιμοποιεί τον κρατικό μηχανισμό το κόμμα που κερδίζει κάθε φορά τις εκλογές όχι ως εργαλείο άσκησης πολιτικής αλλά ως μέσον για τον προσπορισμό ψήφων και την αναπαραγωγή του στην εξουσία.

Η εξ επαγγέλματος δυσπιστία μας ας κάνει τόπο για μια μικρή χαραμάδα αισιοδοξίας.

Μπορεί και να μην είναι ανίκητη η παράδοση να χρησιμοποιεί τον κρατικό μηχανισμό το κόμμα που κερδίζει κάθε φορά τις εκλογές όχι ως εργαλείο άσκησης πολιτικής αλλά ως μέσον για τον προσπορισμό ψήφων και την αναπαραγωγή του στην εξουσία