Να λοιπόν που το VAR μπήκε στη ζωή μας.
Το Video Assistant Referee, που κατά κάποιον τρόπο κλέβει την παράσταση σε τούτο το Μουντιάλ. Η τεχνολογία που σηκώνει συζητήσεις πολλές, αν όχι περισσότερες κι από τα εντυπωσιακά γκολ του Ρονάλντο ή του Χάρι Κέιν! Εχουμε μια πρόγευση για όσα θα δούμε και θα συναντήσουμε στο προσεχές ελληνικό πρωτάθλημα;
Η «Ομάδα» έψαξε, ρώτησε και έχει τις απαντήσεις για το πώς λειτουργεί το VAR στα γήπεδα της Ρωσίας, αλλά και τι προβλέπεται να συμβεί στα γήπεδα της Σούπερ Λίγκας. Και κυρίως εξηγεί πότε και πώς ζητούν τη βοήθειά του οι διαιτητές που σφυρίζουν στα παιχνίδια.
Το VAR επεμβαίνει μόνο αν πάρει μια καταφανώς λάθος απόφαση ο διαιτητής. Για την ακρίβεια, ενημερώνει τον ρέφερι ο συνάδελφος που είναι μέσα στο κουβούκλιο. Οι γνωρίζοντες τον αποκαλούν… VARίστα! Επίσης, υπάρχουν τρεις βοηθοί που έχουν τον τίτλο A-VAR. Ανάλογα με τις κάμερες που καλύπτουν ένα παιχνίδι βγαίνει και ο αριθμός των ανθρώπων που ασχολούνται με τα replay. Αυτοί κάνουν τη λεγόμενη δουλειά των τεχνικών. Στο Παγκόσμιο Κύπελλο της Ρωσίας τα ματς καλύπτονται με περίπου 35 κάμερες, οπότε έχουμε τρία άτομα. Γιατί σύμφωνα με τις οδηγίες, κάθε replay operator μπορεί να χειριστεί και να δει 12 βίντεο. Εδώ, αξίζει να κάνουμε την εξής παρένθεση: στο ελληνικό πρωτάθλημα και όταν μπει το VAR στη ζωή μας, οι κάμερες θα είναι τουλάχιστον οκτώ. Αυτό έχει ξεκαθαριστεί στα κανάλια που θα μεταδώσουν τα παιχνίδια, ακόμη και σε αυτά που θεωρούνται ήσσονος σημασίας ή είναι τα λεγόμενα αντιεμπορικά. Αλλά εδώ δεν θα έχουμε εκπτώσεις.
Επιστροφή στο θέμα: αν ο διαιτητής λάβει μια απόφαση, τότε το παιχνίδι συνεχίζεται κανονικά. Οπως συνέβη στον αγώνα Αργεντινής – Ισλανδίας όταν σε δύο περιπτώσεις πέναλτι υπέρ των Αλμπισελέστε ο πολωνός ρέφερι Μαρτσίνιακ δεν ζήτησε καν τη βοήθεια της τεχνολογίας. Είχε ιδία άποψη. Ο διαιτητής παραμένει ο τελικός κριτής και σε τέτοιες περιπτώσεις έχει τη γνώμη για το αν μια φάση είναι πέναλτι ή όχι. Κάτι αντίστοιχο συνέβη και στο ματς της Βραζιλίας με την Ελβετία, όταν ειπώθηκαν τόσα και τόσα για το γκολ της ισοφάρισης των Ελβετών, με τον Ζούμπερ να σπρώχνει καθαρά τον Μιράντα μπροστά στα μάτια του διαιτητή Ράμος, ο οποίος αγνόησε την παράβαση και έδειξε σέντρα για το 1-1.
Οσοι παρευρίσκονται στα διάφορα σεμινάρια γνωρίζουν το εξής: στις επίμαχες περιπτώσεις, ο διαιτητής έχει τρεις επιλογές. Η πρώτη, να πει «εγώ έχω δει τη φάση καθαρά» και να συνεχιστεί το ματς. Η δεύτερη, να ζητήσει αυτοβούλως τη βοήθεια του VAR. Η τρίτη, να υπάρξει ενδοσυνεννόηση με τον διαιτητή που έχει πάρει θέση στο κουβούκλιο και παρακολουθεί την αναμέτρηση. Σε περιπτώσεις, πάντως, που το οφσάιντ είναι πεντακάθαρο δεν υφίσταται θέμα βοήθειας από την τεχνολογία.
Τα replay
Αξίζει εδώ να σημειωθεί και το ακόλουθο: μέσα στην αίθουσα όπου έχουν πάρει θέση ο διαιτητής, οι συνεργάτες του και όσοι παρακολουθούν τα replay, υπάρχει πλήρης καταγραφή όσων λέγονται. Ολα ηχογραφούνται και όλα μαγνητοσκοπούνται! Το οπτικοακουστικό υλικό είναι μετά για όλους ένα αποδεικτικό στοιχείο που ενδέχεται να χρησιμοποιήσουν κατά το δοκούν!
Και φτάνουμε σε ένα από τα γκολ της Ισπανίας στη μάχη με την Πορτογαλία, αυτό που σημείωσε ο Ντιέγκο Κόστα. Νωρίτερα, προτού στείλει την μπάλα στα δίχτυα της ομάδας του Σάντος, είχε με τον αγκώνα του απωθήσει αντίπαλό του. Το ζητούμενο για το VAR δεν είναι ακριβώς τέτοιες φάσεις που έγιναν πολύ νωρίτερα από την επίτευξη ενός γκολ, αλλά να παρεμβαίνει εκεί που δεν προκύπτει κάποιο μεγάλο όφελος. Η λέξη-κλειδί είναι να υπάρχει ένα λάθος ξεκάθαρο! Πασιφανές. Οχι να είναι κάτι που ερμηνεύεται, όπως στο γκολ της Ελβετίας όπου ελήφθη από τον διαιτητή η όποια απόφαση. Η υποκειμενική κρίση του εκάστοτε διαιτητή δεν μπορεί να συζητηθεί. Παραμένει κυρίαρχος στο παιχνίδι.
Τι ελέγχεται από το VAR;
Πρώτον, το γκολ ή το μη γκολ. Δεύτερον, το πέναλτι ή το μη πέναλτι. Τρίτον, αν μια κάρτα είναι κόκκινη ή απλώς κίτρινη. Και τέταρτον, αν δέχθηκε κάρτα – ανεξαρτήτως χρώματος – ο σωστός παίκτης. Στην ουσία, αυτά κοιτά και εξετάζει η τεχνολογία που μπήκε στη ζωή μας για τα καλά στο ποδόσφαιρο. Είναι δε χαρακτηριστικό ότι το πρωτόκολλο που γνωρίζουν οι εμπλεκόμενοι είναι τόσο ξεκάθαρο, ώστε δεν υπάρχει το παραμικρό περιθώριο παρερμηνείας.
Τι άλλο αξίζει να τονίσουμε και έχει τη σημασία του;
Για να αλλάξει μια απόφαση πρέπει να έχει σταματήσει το παιχνίδι! Να μην επαναρχίσει. Κάπως έτσι, αν οι παίκτες μιας ομάδας είναι ξύπνιοι και γρήγοροι, ή στον αντίποδα αν ένας διαιτητής δεν είναι εύστροφος όσο χρειάζεται και το ματς συνεχιστεί ή αρχίσει εκ νέου, τότε η φάση δεν γυρίζει πίσω! Εδώ, να πούμε την τελευταία οδηγία που έχουν οι διαιτητές: είναι να αφήνουν τη φάση να εξελιχθεί, να υπάρξει κατάληξη, ειδικά σε περιπτώσεις οφσάιντ και μετά να σηκώσουν τη σημαία τους. Για να σταματήσει το ματς και να επιληφθεί το VAR.
Μη μας πείτε ότι όλα αυτά δεν έχουν μεγάλο ενδιαφέρον. Και βέβαια, έχουν μπόλικη δουλειά όσοι ασχολούνται στα δικά μας μέρη με την καινοτόμο τεχνολογία που αλλάζει τις συνθήκες του ποδοσφαίρου!